Przewodnik: geografia i klimat Francji

Niziny stanowią większość, bo aż 51% obszaru całej Francji. Są to płaskie i pagórkowate niziny położone do 200 metrów npm.

Na wysokości od 200 do 500 m npm leży ćwierć całej powierzchni kraju, kolejne 25% to obszary na wysokości od 500 do 2000 m npm, zaś 4% stanowią góry wysokie - to tereny na wysokości powyżej 2000 m npm.

Najwyższym punktem na mapie Francji jest Mount Blanc, który wznosi się ponad Alpami na wysokość 4807 m n.p.m. 359 m npm to średnia wysokość we Francji. Obszary górskie zajmują w większości południowo-wschodnią część Francji, niziny przeważają w północno-zachodniej części.

Klimat umiarkowany morski panuje na większości obszaru Francji. Na wybrzeżu atlantyckim panuje tu klimat oceaniczny, zaś na wybrzeżu Morza Śródziemnego - klimat śródziemnomorski. 

Alpy oraz Pireneje to klimat górski. Wewnątrz Francji oraz na wschodzie w klimacie odczuwalny jest wpływ kontynentu. Temperatury we Francji (średnie) dla stycznia to od 0 do 9°C, latem - w lipcu - od 17 do 23°C. Styczniowa średnia temperatura dla stolicy Francji, Paryża to 2,2 st. Celsjusza, natomiast w lipcu wynosi już ona około 18°C. Ciepła Nicea charakteryzuje się średnią temperaturą w styczniu aż 8 st. Celsjusza, natomiast latem wynosi ona 23°C.

Przeciętnie w Bretanii i na Lazurowym Wybrzeżu w ciągu roku występuje kilkanaście dni z mrozem i przymrozkami. We wschodniej Francji i w górach zimnych dni w ciągu roku (z temperaturą ujemną) może być ponad 100. Wiejące na terenie Francji wiatry są głównie zachodnie. Wiatr w dolinie Rodanu wieje z kierunków północnych (w zimie, zimny i gwałtowny mistral), w Langwedocji z północnego-zachodu - nieco cieplejszy wiatr tramontane.

Francja charakteryzuje się dobrze rozwiniętą siecią rzeczną. Ważną rolę w tym układzie stanowi Ren, będący międzynarodową komunikacyjną arterią łącząca kraje zachodniej Europy. We Francji Ren ma długość 180 km.

System żeglownych rzek nizinnych tworzą Sekwana (długość 776 km) z Yonne, Marną i Oise. Rzeka Loara (długość 1012 km) i Garonna (długość 575 km), stanie ich wód jest zmienny. Tworzą one estuaria u swojego ujścia. Rzeka Rodan (długość we Francji 550 km) również jest rzeką spławną. Na rzece Rodan Francuzi realizują swój plan zabudowy hydroenergetycznej o nazwie Kaskada Rodanu. Rodan uchodzi do Morza Śródziemnego deltą Camargue (1200 km2).

Francuskie jeziora są nieliczne i niewielkie. Największe z nich to występujące w Alpach francuskich, na pograniczu szwajcarskim, jeziora Bourget, Annecy, i Jezioro Genewskie. Carcans, Carcans, Cazaux et Sanguinet, Biscarrosse to jeziora przybrzeżne nad zatoką Biskajską.

Nad zatoką Lwią mamy kolejne dwa jeziora: Vaccares i Berre. W delcie Rodanu również jest kilka jezior przybrzeżnych.

Na terenie Francji występuje wiele źródeł wód mineralnych. Woda z wielu z nich służy turystom w ponad 100 uzdrowiskach francuskich (eksploatuje się ponad 1000 źródeł). Źródła wód mineralnych na terenie Francji występują przede wszystkim w górach: Masywie Centralnym, Alpach i Pirenejach.

Jedną z cech charakteryzujących świat roślinny Francji jest jego różnorodność. Można tu spotkać pustkowia (z francuskiego Landes) w Akwitanii, przez wrzosowiska Bretanii, ale również lasów dębowych i laurowych występujących we francuskiej strefie śródziemnomorskiej.

Zasięg oliwki wyznacza granicę florystycznej prowincji śródziemnomorskiej i w jej granicy znajduje się południowe wybrzeże Francji oraz Korsyka. Na terenie tym występują, oprócz cały rok zielonych dębów, winnice oraz gaje oliwne. Główną roślinnością tutaj jest jednak zarośle twardoliste typu makii.

Na pozostałym obszarze Francji, należącym do prowincji florystycznej eurosyberyjskiej, występują lasy liściaste. Zachód Francji to florystyczna podprowincja atlantycka - tutaj występują głównie dąbrowy. Bory sosny nadmorskiej spotkamy na piaszczystych landach.

Francja środkowa i wschodnia, należąca do florystycznej podprowincji środkowoeuropejskiej, to lasy liściaste lasy liściaste ze znacznym udziałem buka, dębu i grabu. Florystyczna podprowincja górska, która obejmuje tereny na wysokości przekraczającej 1000 m n.p.m., charakteryzuje się piętrowym układem roślinności. Na terenie Francji górną granicę lasu wyznacza wysokość od 1800 do 2300 m n.p.m.

W krajobrazie francuskich pól wyróżniają się tradycyjne, żywopłotowe miedze. 

Na terenie Francji, do roku 1982 powstało aż 6 parków narodowych. Są to:

• Parki narodowe w Alpach Północnych - Vanoise o powierzchni 530 km² oraz Ecrins-Pelvoux, o powierzchni 920 km2
• Park narodowy w Alpach Południowych - Mercantour o powierzchni 680 km²,
• Park narodowy w Pirenejach - Parc National des Pyrénées o powierzchni 460 km²,
• Park narodowy w Masywie Centralnym - Cevennes o powierzchni 884 km²
• Park narodowy na Morzu Śródziemnym - wyspa Port-Cros o powierzchni 7 km².

Na terenie Francji wyznaczono ponadto 21 regionalnych parków przyrody o łącznej powierzchni 24384 km² oraz 58 rezerwatów przyrody o powierzchni łącznej 550 km².